„Zdecydowana większość najemców ponosi tak duże straty, że wpłynie to negatywnie na płynność finansową naszej branży i naruszy stabilność systemu bankowego w Polsce. Pamiętajmy, że wszystkie sieci sklepów oraz centra handlowe są finansowane przez banki, które użyły do tego „społecznego” kapitału – oszczędności Polaków. W interesie nas wszystkich jest powrót do normalności gospodarczej – nawet w trakcie tak istotnego zagrożenia, jakim jest pandemia” – mówi w wywiadzie dla RETAIL JOURNAL Aleksander Walczak, Prezes Zarządu Dekada SA.
Jak Państwo zareagowali na informację o przedłużeniu lockdownu? Czy przygotowywali się Państwo do tej możliwości?
Aleksander Walczak, Prezes Zarządu Dekada SA: Rząd stawia naszą branżę i dużą część gospodarki kraju na krawędzi przepaści. Decyzja o przedłużeniu lockdownu oznacza, że za chwilę wszyscy będziemy umierać z głodu, ale będzie to zgodne z prawem i polityką rządu, byleby nie umierać na Covid. Przedświąteczne zakupy Polacy zrobili stosując się do rygorów sanitarnych i nie spowodowało to jakiegokolwiek przyrostu zachorowań. Działają cały czas sklepy spożywcze, budowlane i meblowe i nie są źródłem ognisk pandemii. Jaki sens ma zatem zamykanie pozostałych sklepów, w szczególności odzieżowych, gdzie ruch jest kilkukrotnie niższy i zapewniają większy dystans społeczny niż obecnie czynne sklepy? Jaki sens ma zamykanie sklepów w styczniu, kiedy mają najniższą odwiedzalność w całym roku? Jesteśmy zaskoczeni i zbulwersowani przedłużeniem lockdownu. Nasi klienci nauczyli się już „żyć z wirusem” w swoim otoczeniu, co jest najważniejszą umiejętnością w sytuacji powszechnej opinii, że złe wirusy będą z nami jeszcze bardzo długo.
W jakiej kondycji jest dzisiaj Dekada S.A.?
W naszej Grupie część obiektów należy do segmentu convenience, małych obiektów, które zaspakajają podstawowe potrzeby. Tu sytuacja jest dobra, bo sklepy działają normalnie. Natomiast duże obiekty, w większości dzisiaj nieczynne, przynoszą straty a jednocześnie nie kwalifikują się do żadnego systemu pomocy państwowej, bo ta została wyłączona dla naszej branży.
Ilu najemców może nie przetrwać tego okresu?
Zdecydowana większość najemców ponosi tak duże straty, że wpłynie to negatywnie na płynność finansową naszej branży i naruszy stabilność systemu bankowego w Polsce. Pamiętajmy, że wszystkie sieci sklepów oraz centra handlowe są finansowane przez banki, które użyły do tego „społecznego” kapitału – oszczędności Polaków. W interesie nas wszystkich jest powrót do normalności gospodarczej – nawet w trakcie tak istotnego zagrożenia, jakim jest pandemia. Liczę, że typowe bankructwa będą dotyczyły niewielkiej ilości najemców, a większość przeżyje ten ekonomiczny horror, bo jako Polacy (właściciele lub menedżerowie) jesteśmy uparci i nie poddajemy się łatwo. Ale przez lata będziemy odrabiali straty, a jesteśmy wszyscy na ekonomicznym dorobku, inaczej niż bogate społeczeństwa zachodnie, którym łatwiej będzie po pandemii.
Jak wyglądają dzisiaj relacje najemcy-wynajmujący?
Bardzo złą robotę zrobił art. 15ze. wiosennej Ustawy Covidowej – ustawowa ingerencja w umowy najmu i kodeks cywilny. Mam nadzieję, że widzą to autorzy tego pomysłu. Od kilku miesięcy wróciły normalne relacje oparte o negocjacje stron, ale każdy kolejny lockdown przywraca nerwowość wobec dalszego działania art. 15ze. Trzeba pilnie wycofać ten zapis z Ustawy, aby wrócił wzajemny szacunek stron umowy, aby nie było oczekiwania na państwową interwencję i interpretacje – to zawsze jest najgorsze. Kodeksy w historii ludzkości mają ponad 4 tys. lat tradycji, szanujmy taką tradycję i szanujmy kodeksy.
Czy negocjują Państwo kwestie czynszów za okres ponownego zamknięcia galerii handlowych?
Tak, negocjujemy czynsze za okres lockdownu, opierając się na rzeczywistych wynikach sklepów. To jest obecnie najlepsze i obustronnie korzystne podejście. Nie wywracajmy istniejących umów i warunków czynszowych, tylko wprowadzajmy korekty za okres, w którym są ograniczenia.
Czy Grupa 305 nadal funkcjonuje?
Aktywność Grupy 305 została przekształcona w regularną działalność Polskiej Rady Centrów Handlowych, w której latem nastąpiły zmiany w składzie Zarządu. Zabiegamy tam obecnie o wyeliminowanie z obrotu prawnego art. 15ze oraz o symetryczne wsparcie Państwa dla całej branży, najemców i wynajmujących, poprzez pokrycie 70% strat, co zostało wcześniej ogłoszone tylko dla wybranych podmiotów.
Rozmawiała Urszula Szewczyk.
